30 maart 2026

Samen werken aan oplossingen voor maatschappelijke opvang

Hoe bereik je mensen die economisch dak- of thuisloos zijn, maar binnen het huidige systeem als ‘zelfredzaam’ worden gezien? En hoe zorg je dat zij passende ondersteuning krijgen voordat problemen verder oplopen?

Met die vragen gingen twee interdisciplinaire studententeams van de minor Co-creating a Healthy Society (Leiden-Delft-Erasmus) aan de slag.

Niet vanachter een bureau, maar in contact met de praktijk. De studenten verkenden in co-creatie met professionals hoe deze groep beter in beeld kan komen en welke vormen van ondersteuning daadwerkelijk aansluiten bij hun situatie.

Twee benaderingen

Meer zicht en toegang tot ondersteuning

De eerste groep richtte zich op het ontbreken van een duidelijk aanspreekpunt. Zij verkenden de mogelijkheid van een laagdrempelig loket waar mensen zich kunnen melden wanneer zij economisch dak- of thuisloos zijn. Een plek waar niet alleen toegang tot ondersteuning wordt geboden, maar waar ook ruimte is voor groepsbegeleiding met mensen in een vergelijkbare situatie.

Doorbreken van sociaal isolement en stigma

De tweede groep keek naar het sociale aspect. Zij onderzochten hoe laagdrempelige activiteiten kunnen bijdragen aan het verminderen van sociaal isolement en (zelf)stigma. Het gaat hierbij nadrukkelijk om verkenningen van wat zou kunnen werken, bijvoorbeeld door ontmoeting en herkenning tussen lotgenoten te stimuleren.

Beide trajecten laten zien hoe studenten, met een open blik, komen tot ideeën en oplossingsrichtingen die aansluiten bij wat er in de praktijk nodig is.

Wat betekent dit voor maatschappelijke opvang?

Deze trajecten maken duidelijk dat weerbaarheid en mentaal welzijn niet los te zien zijn van de context waarin mensen leven. Het gaat om meer dan zorg alleen: het gaat om omgeving, toegang, gezien worden, samenwerking en eigenaarschap.

Onderzoeker Hecht GGD Hollands Midden en opdrachtgever Simone Verdiesen:

“Het was mooi om te zien dat de studenten met een open blik naar dit vraagstuk keken en vooral veel mogelijkheden zagen om mensen beter te bereiken en ondersteunen. We nemen de uitkomsten mee richting gemeenten.”

Samenwerking met partners

Binnen Lumens verbinden we onderwijs, praktijk, beleid en onderzoek. In dit project kwam die samenwerking duidelijk naar voren: studenten werkten aan vraagstukken die spelen bij praktijkpartners, waaronder de GGD.

Universitair docent Coen Wirtz van Universiteit Leiden:

“Door te werken aan de vraag rondom de onzichtbaarheid van economisch dakloze mensen kregen studenten beter zicht op de complexiteit van dit vraagstuk. De mogelijkheid om regelmatig te sparren met Simone Verdiesen hielp hen om gerichter te werken en te komen tot aanbevelingen die aansluiten bij de praktijk.”

Juist bij complexe maatschappelijke vraagstukken, zoals dak- en thuisloosheid, is het combineren van perspectieven essentieel om tot nieuwe inzichten en aanpakken te komen.

Reflectie en vooruitblik

Dit project laat zien dat:

Studenten met een frisse blik nieuwe mogelijkheden zichtbaar maken
Co-creatie met de praktijk leidt tot oplossingsrichtingen die beter aansluiten
Samenwerking tussen onderwijs, beleid en praktijk bijdraagt aan sterkere publieke gezondheid

We blijven ons inzetten om dit soort verbindingen te versterken, zodat ideeën en inzichten zich verder kunnen ontwikkelen tot aanpakken die daadwerkelijk verschil maken in de praktijk.